VERİ ZARFLAMA ANALİZİ İLE MALİYET PERFORMANSI ÖLÇÜMÜ: BIST TEKSTİL SEKTÖRÜNDE BİR UYGULAMA

Abstract

Küreselleşen dünyada işletmelerin rakipleri ile rekabet edebilmeleri için maliyetüstünlüğü sağlamaları gerekmektedir. Geçmiş verilerden elde edilen maliyet sonuçları ilemaliyet performans ölçümleri yapılması işletme yöneticilerinin geleceğe ilişkin daha doğrukarar almasına yardımcı olacaktır. Çalışmanın amacı tekstil, giyim eşyası ve deri sektöründefaaliyette bulunan işletmelerin maliyet performanslarını ölçerek, mevcut durumlarınıbelirlemek ve işletmelerin gelecekte daha etkin hale gelebilmeleri için öngörüde bulunmaktır.İşletmeler arasında gerçekleşen kıyaslama sonucunda, etkin olmayan tekstil işletmeleriningirdi düzeylerinde iyileştirme yapılması, etkin olmayan işletmeler için referans seti tespitedilerek ve yönetim muhasebesi kapsamında da yöneticilere yol göstermesi amaçlanmaktadır.Çalışmamızda Borsa İstanbul (BIST)’da işlem gören tekstil, giyim eşyası ve deri sektöründeyer alan 19 adet işletmenin 2017-2019 yılları finansal tablolarından elde edilen maliyetverileri ile aynı sektörde kıyaslama imkânı sağlayan, birden fazla girdi ve çıktı kullanılabilenen popüler performans ölçüm yöntemlerinden biri olan Veri Zarflama Analizi (VZA)uygulanarak işletmelerin maliyet etkinlik ölçümü yapılmıştır. İşletmeler etkinliklerine göresıralanmıştır. İşletmeler arasında etkinlik değerleri yıllara göre farklılık göstermiştir. 2işletmenin incelenen yıllarda ölçek verimlilikleri etkin çıkarken, diğer işletmeler etkinliklerinidüzenli olarak sürdürememiştir.