TÜRKİYE’DE İŞSİZLİK HİSTERİSİ: KADIN VE ERKEK İŞSİZLİĞİNE BİR BAKIŞ

Abstract

İşsizlik, tüm ekonomilerin önemle üzerinde durması gereken makroekonomik sorunlardan biridir. Üretim maliyetlerindeki artış ve teknolojik gelişmeler yeni iş kollarının doğmasına sebep olurken, birçok işkolunun damakineleşmeyle birlikte şekil değiştirdiği görülmektedir. Bu çalışmada Türkiye’de işsizlik histerisi, hem toplamda hem de kadın ve erkek işsizliği bağlamında ayrı ayrı incelenecektir. İşsizlik histerisi kavramı, herhangi bir şok durumunda işsizlik serilerinin ortalamaya dönme eğilimi göstermemesi biçiminde açıklanabilir. Eğer,seri birim köke sahip değilse yani durağan bir özellik sergiliyorsa, histeri etkisi taşımadığı ve herhangi bir şok durumunda şokun etkisinin geçici olduğu belirtilecektir. Eğer, serinin birim köke sahip olduğu yani durağan olmadığı belirlenirse, bir şok sonrasında seri ortalamaya dönmeyecek ve şokun etkisi uzun sürecektir. Bu çalışmada, işsizlik histerisi doğrusal olmayan serilerde yapısal değişimlerin de etkisini modele katan Güriş(2019) tarafından literatüre kazandırılan Fourier Kruse birim kök testiyle incelenecektir. Bu amaçla, 1988-2018 dönemi yıllık verileri kullanılarak işsizlik histerisinin geçerli olup olmadığı araştırılmıştır. Çalışmada kadın işsizliğinde histeri etkisinin olduğu belirlenmiştir. Erkek işsizliği ve toplam işsizlikte, yığılımlı modelde histerietkisinin olmadığı saptanmıştır. Bu sonuçlara göre, meydana gelen şoklardan kadın işsizliğinin daha fazla etkilendiği; erkek işsizliğinin ise şoktan önceki durumlarına kolayca geri döndüğü bilgisi elde edilmiştir.