Sanatta ruhsal izdüşümler ve Yayoi Kusama ile Fahrelnissa Zeid'in karşılaştırmalı değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı,çağdaş sanat dünyasında özgün ve derin ruhsal ifadeleriyle öne çıkan iki önemli kadın sanatçı, Fahrelnissa Zeid ve Yayoi Kusama'nın eserlerinde yansıtılan ruhsal izdüşümlerin karşılaştırmalı olarak incelenmesidir. Her iki sanatçının içsel dünyaları, yaşadıkları psikolojik süreçler ve kişisel deneyimlerinin sanatsal üretimlerine nasıl yansıdığı araştırılmıştır. Araştırmada nitel yöntemler benimsenmiş; sanat tarihsel metinler, psikoloji kuramları ve sanatçı biyografileri doğrultusunda kapsamlı doküman incelemesi yapılmıştır. Ayrıca, eserlerdeki sembolik imgeler, renk kullanımları ve kompozisyonel tercihler ruhsal ve psikolojik perspektiflerle betimsel analizlere tabi tutulmuştur. Çalışmanın bulguları, Zeid'in mitolojik ve mistik motiflerle şekillenen sanatında, bireysel ve kültürel kimlik arayışının derin bir ruhsal yolculuğa dönüştüğünü ortaya koymaktadır. Kusama'nın ise tekrarlayan nokta motifleri ve sonsuzluk kavramları üzerinden, travmatik anılar ve obsesif psikolojik durumlarını sanatsal dile dönüştürdüğü görülmüştür. Fahrelnissa Zeid ve Yayoi Kusama'nın sanatlarındaruhsalizdüşümlerin,onlarınyaşamdeneyimlerinin,psikolojikdurumlarının ve kişisel algılarının sanatsal ifadesi olarak merkezi bir rol oynadığı belirlenmiştir. Bu tez, sanat üretiminin sadece görsel bir yaratım değil, aynı zamanda derin psikolojik süreçlerin dışavurumu olduğunu vurgulayarak, kadın sanatçıların ruhsal dünyalarını anlamada önemli bir katkı sağlamaktadır. Fahrelnissa Zeid ve Yayoi Kusama'nın sanatlarında ruhsal izdüşümlerin, onların yaşam deneyimlerinin, psikolojik durumlarının ve kişisel algılarının sanatsal ifadesi olarak merkezi bir roloynadığıbelirlenmiştir.Butez,sanatüretimininsadecegörselbiryaratımdeğil,aynızamanda derin psikolojik süreçlerin dışavurumu olduğunu vurgulayarak, kadın sanatçıların ruhsal dünyalarını anlamada önemli bir katkı sağlamaktadır.The purpose of this study is to comparatively examine the psychological projections reflected in the works of two prominent female artists in contemporary art, Fahrelnissa Zeid and Yayoi Kusama, known for their unique and profound spiritual expressions. The study investigates how the inner worlds, psychological processes, and personal experiences ofboth artists arereflectedin theirartisticproductions. Qualitative methodswereadoptedintheresearch;comprehensivedocumentanalysiswasconducted basedon arthistoricaltexts,psychologicaltheories,and artistbiographies. Additionally, symbolicimages,colorusage,andcompositionalchoices intheworksweresubjectedto descriptive analyses from psychological and spiritual perspectives. ThefindingsrevealthatinZeid'sart,shapedbymythologicalandmysticalmotifs, the search for individual and cultural identity transforms into a deep spiritual journey. Kusama, on the other hand, through her repetitive dot motifs and concepts of infinity, transformstraumaticmemoriesandobsessivepsychologicalstatesintoartisticlanguage. It is determined that the spiritual projections in the artworks of Fahrelnissa Zeid and Yayoi Kusama play a central role as expressions of their life experiences, psychological conditions, and personal perceptions. This thesis emphasizes that art production is not merely a visual creation but also an expression of profound psychological processes, contributing significantly to understanding the spiritual worlds of female artists.