AB Ülkelerinin Küresel Cinsiyet Ayrımının Kadınlar Açısından Gri İlişkisel Analiz, ARAS ve COPRAS Yöntemleri ile Değerlendirilmesi

Abstract

Cinsiyet eşitsizliği, bireylerin yalnızca cinsiyetlerinden dolayı fırsatlara ve kaynaklara eşit erişimsağlayamaması, önyargılardan dolayı bireysel varlığını hissettirmekte sorun yaşaması, sağlık-eğitimgibi insani konularda diğer cinsten arka planda tutulması durumu olarak özetlenebilir. Bireylerinbiyolojik özellikleri (cinsiyetleri) nedeniyle iş hayatı, eğitim, sağlık gibi alanlarda ikinci plana atılmasıülkelerde demokrasi ve ekonomi bakımından olumsuz etkiler yaratabilir. Ülkelerin bu etkileri en azaindirmeleri için global olarak yerlerini görmelerini sağlamak amacıyla cinsiyet eşitsizliğinideğerlendirmek üzere çeşitli çalışmalar yapılmaktadır. Bu çalışmada bahsi geçen amaç için DünyaEkonomik Forumu (WEF-World Economic Forum) tarafından her yıl hazırlanan Küresel CinsiyetAyrımı Raporu’nda (KCAR) yer alan Avrupa Birliği (AB) üye ülkelerinin cinsiyet eşitliklerideğerlendirilmiştir. 2017, 2018 ve 2020 yılları raporlarındaki verilerden yararlanılarak 4 ana başlıkaltında toplam 14 kriter elde edilmiş, AB üye ülkelerinin kendi aralarında sıralamalarını gerçekleştirmeküzere Gri ilişkisel analiz (GİA), ARAS ve COPRAS yöntemleri kullanılmıştır. Spearman Korelasyonanaliziyle belirtilen döneme ilişkin yöntemler arası karşılaştırma gerçekleştirilmiştir. KCAR raporunailişkin AB ülkelerinin cinsiyet eşitliği sıralamasına bağlı olarak GİA yönteminin ARAS ve COPRASyöntemlerinden daha başarılı sıralama sonucu gerçekleştirdiği tespit edilmiştir.