KAPİTALİST EĞİLİMİN KARŞITI OLARAK LUTHERİZM

Abstract

Ekonomik konularla ilgili olarak, Luther, yalnızca tutucu değil fakat bu muhafazakarlığının yanında gerici bir kimseydi. Kırdaki doğal yaşamı daima kent hayatına tercih etmiş olan Luther, bu nedenle tarımsal sanayinin sağlıklı gelişmesinin zorunluluğu üzerinde ısrarlı olmuş, sürekli olarak kentsel sanayi ve ticaret mesleklerine katılanları günahın hizmetkarı olmakla suçlamıştır. Özellikle de tefecilik ve sabit fiyatlar gibi konular hakkında, Luther, havarilik hayatını ısrar etmiş olmakla Orta Çağların ilk dönemlerindeki son derece katı ve ödün vermez bir merhametsizlikteki standartlarına geri dönüş yapmış, on beşinci asırda ortaya çıkmaya başlayan kapitalist ticaret ve sanayi hareketlerinin gelişmesini kolaylaştırması için son dönem skolastikler tarafından düşünülen arıtmaları dahi reddetmiştir. Luther'e göre her fazla ödeme tefecilikti. Luther'in tefeciliği kınaması en aşırı şiddette olmasına rağmen, ahlaki ya da hukuksal bir temele dayanmıyordu. Luther'in bu suçlamaları, bundan dolayı, Thomas Aquinas'ın gerçekçi ifadelerinden ziyade ilk kilise babalarının ahlaki uyarılarına daha çok benzemektedir. Luther'in fikirlerinin Orta Çağ Katolikliğinin tutumundan farksız olmasının bir nedeni de, Luther'in faiz ile insafsız tefecilik arasında hiçbir fark gözetmemiş olmasıdır